| I pop, i art. Jerzy Skarżyński w Muzeum Śląskim |
| Recenzje - Zuzanna Sokołowska | |||
 Festiwal twórczości Jerzego Skarżyńskiego „Architekt wyobraźni” to cykl wystaw w całości poświęcony sylwetce tego wybitnego scenografa, malarza, ilustratora oraz rysownika, którego realizacje na stałe wpisują się w historię polskiej sztuki. Jedną z odsłon tego artystycznego wydarzenia jest ekspozycja prezentująca projekty plansz komiksu „Janosik”, na podstawie którego powstał serial i pełnometrażowy film. Uzupełnieniem tej wystawy stają się plansze do rysunkowej opowieści „P.E”, snującej wartką narrację o rysowniku i jego ożywionej laleczce, z którą wspólnie przemierza zniszczony przez wybuch bomby atomowej świat. Ta krótka historyjka jest całkowicie pozbawiona autorskich komentarzy, co całkowicie zmienia utarte schematy myślenia o komiksie, w którym bardzo często pojawiają się charakterystyczne, dialogowe chmurki. „P.E” nigdy nie został wydany, a cześć plansz zaginęła w niewyjaśnionych okolicznościach. Artysta od najmłodszych lat interesował się komiksem, który stanowił dla niego „graficzny scenopis, film na papierze, w którym sam rysunek powinien przekazywać wystarczająca ilość informacji”. Kultowy już komiks „Janosik” odwołuje się bezpośrednio do góralskich drzeworytów, jak i popartu oraz fowizmu. Niezwykle ekspresyjne, barwne rysunki wypełniają całe plansze, dodając im niesłychanej dynamiki. Skarżyński złamał klasyczną zasadę rysunkowych narracji, w których narracja przebiega chronologicznie. Tekst zostaje w jego przypadku zminimalizowany, a na całą kompozycję składa się nie pojedynczy rysunek, ale cała plansza. Rysunkowa realizacja Skarżyńskiego przebiegała równolegle z powstawaniem serialu, stąd też bez najmniejszego problemu widz wystawy rozpoznaje charakterystyczne rysy twarzy filmowego Janosika, czyli Marka Perepeczki oraz Walusia Kwiczoła, w którego z powodzeniem wcielił się Bogusław Bilewski. Komiks „Janosik” powstały w duecie z Tadeuszem Kwiatkowskim, scenarzystą serialu, z którym Skarżyński współpracował także przy filmach „Rękopisie znalezionym w Saragossie” i „Sanatorium pod Klepsydrą”, jest do tej pory uważany za jednej z najbardziej artystycznych komiksów. Został on nagrodzony na XI Międzynarodowym Salonie Komiksu i Animacji w Lucce we Włoszech, w 1975 roku. Jerzy Skarżyński nie ukrywał, że komiks jest efektem ubocznym jego artystycznych zainteresowań, co potwierdza jego niewielki, dorobek, który nie kończył się tylko i wyłącznie na „Janosiku”. Należy także przypomnieć genialne, równie ekspresyjne plansze do książki Julio Cortazara Fantomas przeciwko wielonarodowym wampirom, wydanej w 1979 r. przez Wydawnictwo Literackie, której dochód ze sprzedaży został całkowicie przeznaczony na rzecz pokojowego Trybunału Russela. „Filmowy Janosik skończył marnie, Janosik komiksu - Jerzy Skarżyński - ciągle nas zaskakuje książkowymi ilustracjami, projektami scenografii, grafikami”- podkreśla Tomasz Marciniak, pisząc o twórczości tego interdyscyplinarnego twórcy, trafnie przy okazji zauważając, że Skarżyński odważył się pokazać, że komiks może stać się sztuką przez wielkie S. Sztuką, która stała się drogowskazem dla jego następców, których na szczęście wciąż przybywa. tekst: Zuzanna Sokołowska Pop? Art? Narracje obrazowe Jerzego Skarżyńskiego 4.10-13.11.2011 Muzeum Śląskie w Katowicach Dodaj do:
|